Trải qua hơn sáu thập kỷ, quan hệ Việt Nam – Cuba đã trở thành biểu tượng mẫu mực của tình đoàn kết quốc tế trong sáng, thủy chung và bền chặt. Dù cách nhau nửa vòng trái đất, hai dân tộc vẫn luôn kề vai sát cánh, cùng nhau chia sẻ những thời khắc khó khăn cũng như những thành tựu ngọt ngào trong hành trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Ngày 2/12/1960, Việt Nam và Cuba chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao. Từ đó đến nay, hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước không ngừng vun đắp mối quan hệ đặc biệt, trở thành hình mẫu hiếm có trong lịch sử quan hệ quốc tế. Lãnh tụ Fidel Castro từng khẳng định: “Quan hệ Việt Nam – Cuba là mối quan hệ đặc biệt, không có tiền lệ, là hình mẫu của quan hệ quốc tế”. Còn Chủ tịch Hồ Chí Minh từng căn dặn: “Việt Nam và Cuba tuy cách xa hàng vạn dặm, nhưng lòng dân hai nước gần gũi như anh em một nhà”. Những lời nói ấy đã trở thành kim chỉ nam cho biết bao thế hệ, nuôi dưỡng một tình cảm thủy chung, trong sáng và bền bỉ giữa hai dân tộc.
Năm 2025 được chọn là “Năm Hữu nghị Việt Nam – Cuba”, đánh dấu 65 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1960–2025). Đây là dịp để hai nước nhìn lại chặng đường lịch sử đáng tự hào, đồng thời mở ra giai đoạn hợp tác mới, toàn diện và hiệu quả hơn trong nhiều lĩnh vực. Mở đầu cho chuỗi hoạt động ý nghĩa này là chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Cuba từ ngày 25–27/9/2024 theo lời mời của Bí thư Thứ nhất, Chủ tịch nước Cộng hòa Cuba Miguel Díaz–Canel Bermúdez. Chuyến thăm thể hiện sự tiếp nối truyền thống đoàn kết, thủy chung, trước sau như một giữa hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước anh em.
Ở chiều ngược lại, Chủ tịch nước Miguel Díaz–Canel Bermúdez và phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Cuba đã thăm chính thức Việt Nam và dự Lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 từ ngày 31/8 đến 2/9/2025. Ngay sau đó, Chủ tịch Quốc hội Chính quyền Nhân dân, Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Cuba Esteban Lazo Hernández dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Cuba tới Việt Nam và đồng chủ trì Phiên họp lần thứ hai của Ủy ban hợp tác liên nghị viện Việt Nam – Cuba (từ ngày 30/9 đến 5/10/2025). Liên tiếp những chuyến thăm cấp cao này không chỉ thể hiện sự tin cậy chính trị và tình cảm chân thành mà còn mở ra giai đoạn hợp tác mới trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, nông nghiệp, y tế, giáo dục và văn hóa.
Song song với các hoạt động đối ngoại cấp Nhà nước, tại Việt Nam, tinh thần hữu nghị và sẻ chia với nhân dân Cuba tiếp tục được lan tỏa mạnh mẽ. Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam đã phát động chương trình vận động ủng hộ nhân dân Cuba với chủ đề “65 năm Nghĩa tình Việt Nam – Cuba”, triển khai trong 65 ngày (từ 13/8 đến 16/10/2025). Mục tiêu ban đầu của chương trình là huy động 65 tỷ đồng nhằm hỗ trợ nhân dân Cuba khắc phục khó khăn do dịch bệnh, thiên tai và tác động của cấm vận. Tuy nhiên, chỉ sau hơn ba tuần, tính đến ngày 8/9/2025, chương trình đã gây quỹ được 421,5 tỷ đồng – gấp 6,4 lần mục tiêu đề ra, thể hiện tình cảm to lớn và sự đồng lòng của nhân dân Việt Nam hướng về người bạn Cuba.
Từ những hoạt động thiện nguyện giàu nhân ái ấy, tình cảm Việt Nam – Cuba còn được thể hiện qua nhiều chương trình giao lưu văn hóa – nghệ thuật đầy ý nghĩa. Như phát động cuộc thi vẽ “Thiếu nhi Việt Nam – Cuba, thắm tình hữu nghị” nhằm khơi dậy sự gắn bó và hiểu biết giữa thế hệ trẻ hai nước. Nhiều hoạt động biểu diễn nghệ thuật, giao lưu văn hóa được tổ chức, tiêu biểu là chương trình nghệ thuật đặc biệt kỷ niệm 65 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam – Cuba diễn ra tại Nhà hát Lớn Hà Nội tối 24/10/2025, quy tụ nghệ sĩ hai nước với những tiết mục ca múa nhạc đậm sắc màu hữu nghị, thể hiện tinh thần “nghĩa tình, đoàn kết và niềm tin vào tương lai”.
Tại Khánh Hòa, Hội Chữ thập đỏ địa phương cùng với các ngành đã kêu gọi được hơn 1,7 tỷ đồng từ 912 lượt ủng hộ của các cá nhân, tập thể. Mỗi khoản đóng góp, dù lớn hay nhỏ, đều mang trong đó tấm lòng nhân ái và sự sẻ chia sâu sắc của người dân Việt Nam với nhân dân Cuba anh em. Không chỉ là sự hỗ trợ vật chất, chương trình còn là minh chứng cho mối quan hệ đặc biệt, bền chặt, vượt qua mọi khoảng cách địa lý và thử thách của thời gian.
Những hoạt động hướng tới “Năm Hữu nghị Việt Nam – Cuba” không chỉ làm sâu sắc thêm mối quan hệ đặc biệt giữa hai dân tộc mà còn viết tiếp câu chuyện đẹp về tình đoàn kết, thủy chung son sắt. Đó là niềm tin, là sự gắn bó bền chặt mà hai dân tộc đã cùng nhau vun đắp suốt 65 năm qua – một tình cảm hiếm có trong thế giới hôm nay, và chắc chắn sẽ tiếp tục nở hoa, kết trái trên con đường hướng tới tương lai tươi sáng của tình hữu nghị Việt Nam – Cuba.
Hồng Loan